| Yazar |
Mesaj |
zombi
Süper Moderatör


Kayıt: 20.07.2008
Mesajlar: 398
Şehir: Düşler Ülkesi

|
|
Entonasyon Ayarı ve Önemi:
Kuşkusuz Basgitardaki TrussRod ve yükseklik çalışmasının yapılmasından sonra, bir başka hayati önem arzeden ayarı da her zaman göz önüne almak durumundayız gitarımızı çalarken. Bu ayar Entonasyon (Intonation) ayarıdır.
Entonasyon, basitçe izah etmek gerekirse 0. perde (boş tel) ile 12. perdenin basılı (fretted) yada harmonik (Flageolet = Flajole) tınılarının, akort aletinde 440 hz kalibrasyondeğeri üzerinden tam nota sesini vermesi demektir. Hemen bildirmek gerekirse, gitarınızın entonasyon ayarı için cent'leri gösterir ibreli bir akort cihazı (tuner), sessiz bir ortam ve iyi bir konsantrasyon gereklidir.
Özellikle yeni başlayan arkadaşların bas gitarlarının entonasyonunu deneyimli usta kişilere yaptırmasında büyük fayda vardır.
Çoğunlukla harmonik tınılar çok yüksek frekaslardaki sesler olduğu için gerçek entonasyon değerlerinden kayması söz konusu olabilir. Genellikle 1/2 ses aralığının entonasyon birimi olarak 50 cent'e karşılık geldiği bilinir. 50 cent kulağımızın çok rahatlıkla fark ettiği bir birimdir. 1/4 ses aralığı (yaklaşık 20-25 cent) ise yine kulağımızın ciddi bir şekilde fark ettiği bir aralıktır.
Bas gitardaki tipik entonasyon bozuklukları ve asıl gizli sorunlara yol açan bozukluklar, 10-15 cent arası olan bozukluklardır. Zira bu aralikta, 12. perde basılı tonlarının harmonik değerleri tuner'da ana ses gibi gözükse de, basılı değerlerin kaymasina yol açar. 12. perdedeki bu bozukluk, 15. perdelere gelindiğinden itibaren geometrik olarak daha da büyüyeceğinden sapın gövde birleşimine yakin perdelerinde ciddi ton değisimlerine yol açmaktadır.
Peki iyi bir entonasyonun bize getireceği avantajlar neler?
1.) Sap üzerindeki tüm notaların, frekans kavgasi ve karmaşası olmaksızın, sinyal olarak amfiye temiz gitmesi.
2.) Frenkansların yanlış gitmesi ile birbirine yakın frekansların sönümlenmelerinden kaynaklanan ses uzaması (sustain) problemlerinin bertaraf edilmesi.
3.) Kayıt ortamında kullanılan bas gitar soundunun miksajında rahatlik, sesin rafine ve temiz kalmasi
4.) Özellikle 4'ten çok telli baslardaki solo performaslarda akor ve tek nota destekli sololalamalarda harmonik uyum ve ses kalitesinin üst düzeyde sağlanması. (Burada anlatmak istedigim: Birbirine çok yakın zaman aralığında yollanmış notaların yarattığı uyumun sürekliliği, arzu ettiğimiz akorun karakterini tam verir şekilde dalgalanmalara sebep olmadan havada asılı kalmasidir, tıpkı bir klavye soundu gibi.)
Entonasyon Ayarı Nasıl Yapılır?
Entonasyona bir başka deyişle: Tel uzunluğuna karar vermek de diyebiliriz. Zira köprünün yatay ayar vidasının ileri geri oynatılması ile bu kararı sağlariz. Entonasyona başlamadan önce yapılmasi gereken en önemli konu, tel yüksekliğinin nasıl olacağına karar verilmiş ve herhangi bir fret çarpmasına yol açmayacak şekilde ayarlanmış olmasidir. Köprü düşey ayarının değiştirilmesi, yapılmış entonasyonun bozulmasına sebep olacaktır. Aynı kalınlıkta yeni tel takılmasi entonasyonda hayati değişikliklere yol açmaz.
Entonasyon tel kalınlıklarının değiştirilmesinde zarar görebilecek bir ayardır. Eğer yapıyorsak, ki coğumuzun sıklıkla başvurdugu “Tel kaynatma" sureti ile tellerin vasıfının değişmesi, entonasyon ayarlarını tekrar gözden geçirmemizi gerektirecektir.
Entonasyon ayarını, yani yukarıda bahsedildiği gibi bas gitarin tellerinin uzun ya da kısa olmasını, köprü üzerinde bulunan yatay ayar vidalarını ileri veya geri oynatmak sureti ile yapmaktayız.
1.) Tel yükseklik ayarımız ve bas gitarın boş tellerinin akordu yapılmış olmalıdır.
2.) Tuner frekans ayarının Kalibrasyon değerinin 440Hz olduğu kontrol edilir.
3.) İlk olarak, ibre göstergeye sahip bir* tuner ile bas gitarın akordu tam olarak yapilir.
(*: Şart değil, ancak bozukluğun derecesini görmekte faydalı olduğundan tavsiye ediyorum)
4.) Gitar 5, 6 telli ise Kalın B, 4 telli ise Kalın E telinden ayara baslanir.
5.) 12.perde üzerindeki oktav sese bastığınızda Tuner ibresinin gerçek nota degerinden + (diyez) ya da – (bemol) olduğu gözlendikten sonra,
• Eğer ibre (-) yönünde, yani ses gerçek sesten bemol ise, yatay ayar vidası içe doğru (manyetik yönüne doğru) hareket ettirilir.
• Eger ibre (+) yönünde, yani ses gerçek sesten diyez ise, yatay ayar vidasi dışa doğru (gitarin askı bağlantısı yönüne doğru) hareket ettirilir.
Bu işlem yapılırken açık teldeki akort az da olsa bozulacaktır. Açık tel tekrar akort edilir ve 12. perdeye basmak sureti ile aynı kontrol tekrar yapılır ve entonasyon ayar vidasi gerekli ise tekrar gereken yönde hareket ettirilir. Bu ayar tek seferde bulunamayacağından aynı tel üzerinde 5-6 hassas kontrol ve ayar sonrasi, tel sıfıra yakın değerde entone olur.
6.) Tüm teller için aynı işlem dizisi tekrarlanır.
7.) Tüm telli enstrümanlarda oldugu gibi bas gitarda da yüzde yüz bir entonasyona ulaşmak olası değildir. Ancak gerçege çok yakın entonasyon mümkündür. Lakin, yapacağımız hassas entonasyon sayesinde tekil olarak her perde üzerindeki notaların mükemmel tınladıklarını farkedeceksiniz!
Entonasyonun faydalarından bir başka önemli konu ise, bas gitarın akordunun daha çabuk bulunabilmesidir. Sağlam entone olmuş (sıfıra yakin ya da zahiri-sıfır) gitarın akordu daha cok tolerans barındırdığı için kolaylıkla bozulmaz. Bozulsa da duymama sınırları içinde kaldığı için hissedilmez. Bu özellikle sahne performaslarında perküsif çalım tekniklerinde (slap-tapping) büyük bir rahatlık sağlar. Zira akort bozukluğu, düzgün bir kulak sistemi olan ortalama bir bas gitarda aşırı olmayan değerde 5-10 cent arasındadır. Entonasyonun maksadı bu değer içindeki bozulmalari dinleyiciye ve sanatçıya yansıtmamaktır.
Entonasyonu tam olmayan bir gitarda 12. perde sonrasındaki kaymalar, aşırı hissedilmese bile kulağımızın terbiyesi ile ilişkili olarak bizi bu ses aralıklarını kullanmamaya sürükler. Otomatikman bu alanlardan istem dışı kaçariz. Bu da, kuşkusuz, sanatçının enstrümanı ile arasındaki soğukluk demek olur.
Entonasyon sonrasında yatay ayar vidalarının tel kalınlığı ile ilintili olarak oynatılması ile, köprünün görüntü itibari ile durumu gayri-nizami (hizasız) olabilir, bu sizi şaşırtmasın. Gitarların fabrikadan çıktıkları ve vitrine kondukları şekildeki ayarı ile entone olmuş gitar ayarı görsel olarak biraz farklıdır.
Fret çakımında oluşan ve düzelemeyecek (Fatal) bozukluklar
Maalesef bazı bas gitarlarda fret (perde) çakımından kaynaklanan düzeltilemez tipte entonasyon ayarsızlıkları olur. Bu durumda yapılabilecek şey, daha cok kullanılan ve çalınmasına aşina olunan bir mikro aralık içinde olabildiğince optimuma yakin bir değer içinde minimal entonasyon yapmaktır.
Entonasyon tek vida oynatma ile başarılamayacak kadar uzun sürer. Her teldeki ideal noktayı yakalamak için 5 ila 6 kez hassas burgu değişimi gerektiriyor. Sabır ile yapılması gereklidir ve epey zaman almaktadir. Ayrıca yukarıda bahsedildiği gibi ideal bir yükseklik ayarı sonrasında başlanması gerekiyor.
Unutulmamalıdır ki, 5 tel ve üzeri bas gitarların Kalin Si teli (Low B), entone edilmesi en zor tellerden biridir. Sıfıra yakın entone edilmesi oldukça zordur.
Bozuk entonasyonlu bir bas gitar ile uzun süre çalıştıktan sonra, iyi entone olmuş bir bas gitara sahip olduğunuzda umarım yukarıda bahsettiklerimi daha iyi kavrayacak ve bir daha asla entonasyonsuz bas gitar ile calmak istemeyeceksiniz.
Bol ve temiz ton yüklü, gitarınız ile barışık bir hayat diliyorum sizlere
Özkan SUNAR
|
|
|
|
_________________ ...mitsel düşüncelerden bunalmış anti sofist bir adam...
zombi@matrock.net
|
|
|
      |
 |
|
|
|
Sonraki başlık »
« Önceki başlık
Bu forumda yeni konular açamazsınız Bu forumdaki mesajlara cevap veremezsiniz Bu forumdaki mesajlarınızı değiştiremezsiniz Bu forumdaki mesajlarınızı silemezsiniz Bu forumdaki anketlerde oy kullanamazsınız
|
| Reklam Alanı |
 - |
| Karanlık, bir ışıkla dehşet verir aslında çünkü yalnız kalamazsın gölgen vardır yanında.. |
Metal |
Sözlük |
English |
Blog |
Dizin |
Toplist |
Msn Nickleri |
Biyografiler |
Diskografiler |
Haberler |
Videolar |
Türler |
Etiketler |
Gothic |
Duman6 |
Resim |
Rock
Rock Arsiv -
Sitemap -
Sitemap2 -
Sitemap3 -
Sitemap4 -
Sitemap5 -
Sitemap6 -
Rock Arsiv2
rock, metal, punk, gothic, müzik, lyrics, şarkı sözleri, diskografi, biyografi, gruplar, video, haber, resim, akor, kültür, sanat, sohbet, multimedia, felsefe, eğlence, müzik enstrumanları ve aletleri
Rock Resimleri
Metal Resimleri
Gitar Resimleri
Rock Avatarları
Gothic Resimleri
Rock Nedir?
Yabancı Rock
Türk Rock
Yabancı Rock Grupları
Türk Rock Grupları
Metal Müzik Grupları
Türk Metal Grupları
Rock Müzik Tarihi
Rock Müzik indir
Metal Müzik Türleri
Rock Müzik Türleri
Emo
Emo Rock
Emo Nedir?
Türk - Yabancı Rock Biyografiler
Punk - Ska Biyografiler
Heavy - Power - Thrash Biyografiler
Gothic - Doom Biyografiler
Black - Death Biyografiler
Amatör Grup Biyografiler
Diğer Biyografiler
Bu sitede yazilan her yazı dogru olmayabilir.
Site icerigi küçükler için sakincali olabilir, bağımlılık yapabilir. 18+ uygundur.
Yazilardan ve konulardan yazarlari sorumludur.
Sitedeki yazıları çalabilirsiniz, gece ayışığına karşı rakı sofralarına malzeme kaynağı yapabilirsiniz,
hatta print edip kitap halinde bastırabilirsiniz. Bizene ?
Birde uygun görmediğiniz başlıkları adminlere veya moderatörlere bildiriniz..
Forum Anasayfa Cookileri Sil
Powered by phpBB
© 2001/8 phpBB Group :: Matrock Tema :: turan tuna
|
|